Dapper’den “Mora Savaşı” (1688)

SEK80.0SEK1,200.0

Özgün haritadan 300 dpi çözünürlükte taranarak elde edilen görsel, PDF dosyası 35,8 x 27,4 cm.

“Platte Gront van de Stad en Fort van Koron, Belegert en verovert door de Republik van Venetien des Iaers 1685” (Altıncı Osmanlı-Venedik Savaşı sırasında kentin Venediklilerce fethine atfen, Mora kentinin görünümü), Naukeurige beschrijving van Morea, eertijts Peloponnesus; en de eilanden, gelegen onder de kusten van Morea, en binnen en buiten de Golf van Venetien; waer onder de voornaemte Korfu, Cefalonia, Sant Maura, Zanten, en andere in grooten getale [Amsterdam, Wolfgangh, Waesbergen, Boom, Someren en Goethals, 1688; çizer ve bakır oyma baskı ustası: Joa de Broen, Bastiaen Stopendael (1637-1726)]

Clear

Share

Email

Açıklama

Mora Savaşı, 1664-1699 yılları ve Osmanlı-Venedik arasında gerçekleşmiş savaştır. Bu savaş, Osmanlı-Kutsal İttifak Savaşları’nın bir parçasıdır. Savaşın alanı, İyon Denizi’nden Yunanistan’a kadar olan geniş bir bölgedir. Bu kadar geniş olmasına karşın, savaşın en önemli cepheleri Mora Yarımadası’nda gerçekleşmiştir. Savaşın sonucunu Karlofça Antlaşması belirlemiştir ve Mora Yarımadası Venedik’e geçmiştir.

İyon Denizi’ne Harekât
Temmuz 1684 tarihinde Venedikliler harekata başladı. ilk hedefleri Lefkada Adası oldu. 16 günlük kuşatmanın ardından Ağustos ayında adayı aldılar. Burada Yunan yerlileri tarafından ihtiyaçları giderildi. Burada fazla beklemeyip, anakaradaki Acarnania bölgesinin kıyılarını bomabalamaya başladılar. Preveze ve Vonitsa’daki Osmanlı tabyalarının Eylül ayının sonlarına doğru Venediklere geçmesiyle, Acarnania bölgesinin ilhakı tamamlanmış oldu. Bu erken zaferler, Venedik’e büyük moral kaynağı oldu. Çünkü, Venedik’in Mora’ya yapacağı ilhakı kolaylaştırmış oldu (doğrudan Mora’ya asker taşımak yerine, buraya askeri üs kurulabilecekti). Ayrıca, Yunan halkının desteğini de kazanmış oldu.

Mora’nın İlhakı
1 yıla yakın bir süre boyunca Venedik ordusunda hiçbir hareketlilik olmadı. Bu süre zaafı içinde, Mora’nın Mani burnunda yaşayan halkı isyana teşvik etti. Çıkan isyana destek verdi. Bu sıralarda, Mora’ya yönetici olarak İsmail Paşa yeni atanmıştı. İsmail Paşa, Mani halkının ayaklandığını duyunca, 10.000 askeri ile isyanı bastırdı. İsyanın bastırıldığını öğrenen Venedikliler, 8.100 kişilik ordusuyla 25 Temmuz 1685’te Koron’daki Türk garnizonunu kuşatmaya aldı. 11 Ağustosta, Venedikliler kaleyi ele geçirdi. Sonra, Mani halkını yeniden isyana teşvik edebilmek için Kalamata şehrine doğru ilerlemeye başladı. İlerleme kaydedilirken, Venedikliler Saksonya Elektörlüğü’nden 3.300 kişilik askerî destek aldı. Kalamata’ya vardıklarında, 10.000 kişilik ordusunu yendiler. Eylül sonuna kadar, Venedikliler Mani Burnu’nun tamamını ve Messinia’nin çoğunu ele geçirmişlerdi.

Ekim ayı geldiğinde, Venedik-Saksonya birleşik ordusunda veba salgını baş gösterdi. Kış aylarının da yaklaşması nedeniyle, ordu İyon Denizi’ndeki adalara geri çekildi. Veba salgını, ileriki yıllarda orduda sürekli olarak baş gösterecekti. Nisan 1686’da Venedikliler, Papalık’tan ve Toskana’dan gelen destekle, Mani’ye gelen Osmanlı saldırını püskürttüler. Bu sırada, birleşik ordularının kara ordusunun başına Otto Wilhelm Königsmarck, donanmanın başına Francesco Morosini geldi. Königsmarck, Navarin Kalesi’ni kuşattı, ve 3 Haziranda kaleyi ele geçirdi. Kuşatma sırasında, Osmanlı Pilos’taki Müslüman halkı Trablus’a götürdü. 4 Temmuzda Methone alındı. Hiç durulmaksızın Argos ve Nafplion kasabaları ilerlendi. 4 Ağustosta Palamidi Kalesi’ne vardı 12.000 kişilik Venedik ordusu. Yapılan ilk kuşatma kaldırıldı. Çünkü kuşatma sırasında, İsmail Paşa komutası altında 7.000 Osmanlı askeri desteği geldi. Desteğe rağmen, kale 3 Eylülde Venediklilerin eline geçti. Desteğe gelen ordu da yenildi. Osmanlı ordusu, önce Achaea’ya, sonra Korint’e geriledi. 16 Ağustosta geri çekilme tamamlandı.

Olfert Dapper (1636-1689) flemenk doktor ve alim, klasik yunan ve latin edebiyatı uzmanı, yazar. Hayatı boyunca Hollanda’nın dışına hiç yolculuk yapmadan dünya tarihi, coğrafyası üzerine kitaplar yazmıştır.

Olfert Dapper, Amsterdam’a komşu Jordaan’da 1636’da doğdu.

1663’te Amsterda tarihi üzerine bir kitap yazdı. Description of Africa (1668) adlı eseri 17. Yüzyıl’da Almanya’da yayınlanmış Afrika’ya dair en yetkin, anahtar metin kabul edildi ve ingilizce, fransızca ve almancaya çevrildi. Dapper Afrika’ya hiç yolculuk etmese de, yazarken, Cizvit misyonerlerinin ve Hollandalı gezginlerin aktardıklarından yararlandı. Hayatı boyunca Çin, Hindistan, İran, Gürcistan, Yunan takımadaları, Kıbrıs ve Arap yarımadasına dair eserler de yayınladı. Eserleri zamanında oldukça bilinir oldu.

Dapper 29 Aralık 1689’da Amsterdam’da gömüldü..

Bibliyografi

Illustration of people riding an elephant, from the 1681 German edition of the Dapper’s Description of Asia (1680)

Historische beschryving der Stadt Amsterdam : waer in de voornaemste geschiedenissen … hier ter stede voor-gevallen zijn, verhandelt, en … in meer als tzeventigh kopere platen … vertoont worden (1663)
Naukeurige beschrijvinge der Afrikaensche Eylanden (1668)

Gedenkwaerdig bedryf der Nederlandsche Oost-Indische Maetschappye, op de kuste en in het Keizerrijk van Taising of Sina: behelzende het 2e gezandschap aen den Onder-Koning Singlamong … Vervolgt met een verhael van het voorgevallen des jaers 1663 en 1664 op de kuste van Sina … en het 3e gezandschap aan Konchy, Tartarsche Keizer van Sina en Oost Tartarye … beneffens een beschryving van geheel Sina (1670)

Asia, of naukeurige beschryving van het rijk des Grooten Mogols, en een groot gedeelte van Indiën: … beneffens een volkome beschryving van geheel Persie, Georgie, Mengrelie en andere gebuur-gewesten … verciert doorgaens met verscheide afbeeldingen in kooper gesneden (1672)

Naukeurige beschrijving van gantsch Syrie, en Palestyn of Heilige lant; … beneffens de landen van Perea of Over-Jordaen, Galilea, byzonder Palestyn, Judea en Idumea: … verrijkt met lantkaerten en afbeeldingen der voornaemste steden, en gedenkwaerdighste gebouwen (1677)

Naukeurige beschryving van Asie : behelsende de gewesten Mesopotamie, Babylonie, Assyrie, Anatolie of Klein Asie : beneffens eene volkome beschrijving van gansch … Arabie (1680)

Naukeurige beschrijving van Morea, eertijts Peloponnesus; en de eilanden, gelegen onder de kusten van Morea, en binnen en buiten de Golf van Venetien; waer onder de voornaemte Korfu, Cefalonia, Sant Maura, Zanten, en andere in grooten getale (1688)

Naukeurige beschryving der Eilanden, in de Archipel der Middelantsche Zee, en omtrent dezelve, gelegen: waer onder de voornaemste Cyprus, Rhodus, Kandien, Samos, Scio, Negroponte (1688)

Bastiaen Stoopendaal (baskı ustası; ressam/teknik ressam; Felemenk; Erkek; 1637 – 1693)

Amsterdam’da doğdu ve öldü; Daniel Stoopendaal’in babasıdır..

Sources: Wikipedia

Taradığımız yüksek çözünürlüklü görselin bir detayı.

Ek bilgi

Usage

Orijinal Baskıyı Satın Al, Yüksek Çözünürlüklü Dijital Kopyayı Satın Al

Yorumlar

Henüz bir yorum yok.

İlk yorum yazan siz olun “Dapper’den “Mora Savaşı” (1688)”

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*