Bjørn Helland-Hansen, Elfriede Bergeron Schinze ve bir diğer araştırmacı ile bir oşinografik yolculuk sırasında – muhtemelen – deniz araştırma gemisi “Armauer Hansen”de – 13

SEK100.0SEK500.0

Tor Bergeron Arşivi’ndeki Tor Bergeron’un çektiği fotografın 43 x 60 mm’lik film negatifinden 2400 dpi çözünürlükte taranmış basılabilir görsel

Clear

Share

Email

Açıklama

Bjørn Helland-Hansen (16 Ekim 1877 – 7 Eylül 1957) Norveçli, modern oşinografinin (okyanusbilim) öncüsü sayılan bilimcidir. Kuzey Atlantik Okyanusu’ndaki havanın ve atmosferin değişim modellerini inceledi.
Hem tıp hem de fizik eğitimini Christiania Üniversitesi’nde (şimdi Oslo Üniversitesi) aldı. Kristian Birkeland’ın 1898’de Kuzey Işıkları Araştırmaları için ilk seferine katıldı, 1900’de Norveç Devlet Su Ürünleri Kurumu’nda asistan olarak çalıştı ve “Michael Sars” adlı gemiyle hidrografik araştırmalarda öncü bir rol üstlendi. 1902 yılında oşinografik araştırmalar organize etmesi için İskoçya’ya çağrıldı. 1906’da Bergen Biyoloji İstasyonu’nun yöneticisi ve 1914-1946 arasında da Bergen Üniversitesi Jeofizik Enstitüsü’nde oşinografi profesörü olarak görev yaptı. Ayrıca “Internationale Revue der gesamten Hydrobiologie und Hydrographie” isimli yayının oşinografi bölümünün editörlüğünü yaptı. 1933’te Alexander Agassiz Madalyası’na layık görüldü. 1946 ile 1948 arasında, Helland-Hansen Uluslararası Jeodezi ve Jeofizik Birliği’nin (IUGG) başkanı ve Prusya Bilimler Akademisi’yle, Demokratik Almanya Bilimler Akademisi’ne üye seçildi.
Yazılarında, oşinografi içinde hem hidrografi hem de biyoloji konu başlıklarını birlikte ele aldı. Başta Norveç Denizi, Kuzey Denizi ve Norveç fiyortları üzerine araştırmalarını derinleştirdi. Johan Sandström ile birlikte, Vilhelm Bjerknes’in dinamik teorisi temelinde deniz akımlarını hesaplamak için çok kullanılan bir yöntem hazırladı. 1910’da “Michael Sars” ile Atlantik Seferi’ne katıldı ve “Helland-Hansen Fotometresi”ni bu dönemde (ışıkölçer) geliştirdi. Fridtjof Nansen ile yıllar süren işbirliğiyle, “Michael Sars” teknesiyle yaptıkları araştırmalar ve Norveç Denizi’ndeki diğer keşiflerden hidrografi biliminin gelişmesini sağlayan muhteşem boyutta materyal biriktirdi. Bunlardan elde edilen sonuçlar, hidrografik koşullar ile iklim, tarım ve balıkçılık endüstrisi arasındaki etkileşim hakkında bir dizi keşif sunan büyük monografisi “Norveç Denizi” (1909) dahil olmak üzere birçok tezinde yayınlandı. Helland-Hansen, 1948’de İsveç Bilimler Akademisi’ne üye olarak seçildi.

Kaynak: Wikipedia

Elfriede Bergeron Schinze (1902 -?) var Tor Bergerons första fru (1924). Hon var dotter till arkitekt August Schinze och Toni (Pumptow) Schinze, syster till meteorologen G. Schinze.

Källor: “Vem är det : Svensk biografisk handbok / 1945”, p. 91; “Vem är det : Svensk biografisk handbok / 1955”!, p. 77; “Vem är det : Svensk biografisk handbok / 1957”, p. 79 ; “Vem är det : Svensk biografisk handbok / 1963”, p.88; “Vem är Vem? / Svealand utom Stor-Stockholm 1964”, p. 66; “Vem är det : Svensk biografisk handbok, 1967”, p. 74; “Vem är det : Svensk biografisk handbok / 1977”, p. 80

1891 ile 1977 yılları arasında yaşayan isveçli meteorolog Tor Harald Percival Bergeron, sadece kendi ülkesinde değil, tam dünyada öncü meteorologlar arasında yeralır. Bergeron, ilk meteorolojik çalışmalarını, İsveç’in elit ortaöğretim kurumu Lundbergs’de okur ve yanı sıra okulunu, akan günlük hayatı fotograflarıyla belgelerken yaptı.

Bergeron, Lundsbergs Okulu’nun ardından devam ettiği Uppsala’daki yüksekokulda ünlü norveçli fizikçi ve meteorolog Vilhelm Bjerknes’in öğrencisi oldu. 1916 yılında, Stockholm’de felsefe adaylık sınavını verdi ve 1919 yılında İsveç Meteoroloji Enstitüsü’nde (şimdiki SMHI) çalışmaya başladı. Devamında İsveç, Norveç, İngiltere, Fransa ve Almanya’da meteorolog olarak çalışan Bergeron, daha sonra meteoroloji çevrelerinde Bergen Okulu diye bilinen, zamanla belli başlı temsilcilerinden olacağı, Bergen Üniversitesi Jeofizik Enstitüsü Meteoroloji Bölümü’nde eğitim aldı. 1928’te Oslo’da felsefe doktorasını alıp, 1929’dan başlayarak meteorolog olarak aynı kentte çalışmaya başladı.

Yağmur veya kar yağışının nasıl oluştuğu bilimsel olarak ilk kez 1933 yılında Tor Bergeron tarafından açıklanmıştır. Bergeron İşlemi (Process) adı verilen bu açıklamaya göre doğal koşullarda bir yağışın oluşabilmesi için su buharı, buz kristalleri ve aşırı derecede soğumuş su damlacıklarının birarada bulunmaları gerekir. Böyle bir ortamı oluşturan bulutlarda yağışın başlayabilmesi ise, bulut içerisinde termodinamik olarak iki önemli evrenin ardışık bir şekilde gerçekleşmesine bağlıdır. Bu evrelerden ilki, buz kristallerinin ve aşırı derecede soğumuş su damlacıklarının oluşmasıdır. İkincisi, bu damlacıkların birleşmesidir. Böylelikle giderek büyüyen, ağırlaşan ve düşme hızları artan tanecikler sonuçta buluttan ayrılarak (yerçekiminin etkisi ile) yağışa dönüşürler. Yağışa dönüşen tanecikler serbest atmosfer koşullarında sürdürdükleri düşme hareketinde yerçekimi nedeniyle hız kazanırlar. Ancak, hızları arttıkça çevrelerinde onları etkileyen havanın sürtünme gücü de artacağından kısa bir süre sonra yerçekimi ve sürtünme güçleri dengelenir ve değişmez bir hıza diğer bir anlatımla ”terminal hız”a ulaşırlar.

Bergeron 1947 yılında İsveç Kraliyet Bilim Akademisi (Kungliga Vetenskapsakademien) üyeliğine seçilmiş ve 1972 yılında İsveç Jeofizik Derneği’nin (Svenska geofysiska föreningen) Rossby Ödülü’nü almıştır. Bergeron ayrıca, 1949 yılında Kraliyet Meteoroloji Topluluğu’nun (Royal Meteorological Society) Symons Altın Madalyası’nı almış ve 1966’da Uluslararası Meteoroloji Örgütü (International Meteorological Organization) Ödülü’ne layık görülmüştür.

Kaynak: Wikipedia

Ek bilgi

, ,

Yorumlar

Henüz bir yorum yok.

İlk yorum yazan siz olun “Bjørn Helland-Hansen, Elfriede Bergeron Schinze ve bir diğer araştırmacı ile bir oşinografik yolculuk sırasında – muhtemelen – deniz araştırma gemisi “Armauer Hansen”de – 13”

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*